Pierwsza komercyjna elektrownia jądrowa w Polsce powstanie na Pomorzu, niedaleko miejscowości Lubiatowo i Kopalino. W tekście wyjaśniam dokładnie, gdzie znajduje się wybrany teren, dlaczego wskazano właśnie tę lokalizację, jaki reaktor ma tam pracować oraz jak inwestycja wpłynie na rozwój fotowoltaiki i całej energetyki.
Pierwsza polska elektrownia jądrowa ma powstać na Pomorzu
- Lokalizacja to Lubiatowo-Kopalino w gminie Choczewo, w powiecie wejherowskim.
- Elektrownia ma składać się z trzech reaktorów AP1000 firmy Westinghouse.
- Łączna moc instalacji wyniesie około 3750 MWe.
- W 2026 roku inwestycja weszła w etap prac przygotowawczych i ziemnych.
- Uruchomienie pierwszego bloku planowane jest na 2036 rok, a pełna moc elektrowni na około 2038 rok.
Gdzie będzie elektrownia atomowa w Polsce?
Pierwsza elektrownia jądrowa zostanie zbudowana w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino, na terenie gminy Choczewo w województwie pomorskim. Teren leży w pobliżu wybrzeża Bałtyku, na zachód od jeziora Żarnowieckiego i niedaleko miejscowości Choczewo.
Nie chodzi więc o samą miejscowość Lubiatowo ani Kopalino, lecz o większy obszar inwestycyjny obejmujący tereny lądowe oraz infrastrukturę związaną z poborem i odprowadzaniem wody morskiej. Lokalizacja jest już formalnie wskazana, dlatego Żarnowiec nie jest obecnie miejscem budowy pierwszej elektrowni.
| Element inwestycji | Informacja |
|---|---|
| Lokalizacja | Lubiatowo-Kopalino |
| Gmina | Choczewo |
| Powiat | Wejherowski |
| Województwo | Pomorskie |
| Technologia | AP1000 firmy Westinghouse |
| Liczba reaktorów | 3 |
| Łączna moc | 3750 MWe |
To najkrótsza odpowiedź na pytanie o miejsce budowy. Trzeba jednak odróżnić wybraną lokalizację od pełnego zakończenia procedur, ponieważ elektrownia nie powstaje z dnia na dzień, a jej budowa wymaga wielu zezwoleń, badań i inwestycji towarzyszących.
Dlaczego wybrano właśnie Lubiatowo-Kopalino
Najważniejszym argumentem jest dostęp do wody chłodzącej. Duża elektrownia jądrowa potrzebuje stabilnego źródła wody do odbioru ciepła z układu technologicznego, dlatego lokalizacje nadmorskie są w tym przypadku szczególnie korzystne.
Znaczenie miały także warunki geologiczne, hydrologiczne i meteorologiczne. Państwowa Agencja Atomistyki w 2026 roku wydała opinię dotyczącą wstępnego raportu lokalizacyjnego i potwierdziła, że teren może być wykorzystany dla trójblokowej elektrowni, pod warunkiem spełnienia wszystkich wymogów bezpieczeństwa.
Pomorze nie jest przy tym regionem całkowicie pozbawionym infrastruktury energetycznej. Energia z północy kraju będzie wymagała rozbudowy sieci przesyłowej, ale właśnie dlatego prowadzone są inwestycje w nowe linie, stacje elektroenergetyczne, drogi i połączenia kolejowe.
W mojej ocenie wybór wybrzeża jest logiczny technologicznie, ale nie oznacza braku kosztów lokalnych. Budowa wpłynie na krajobraz, transport i środowisko, a mieszkańcy gminy Choczewo muszą liczyć się z wieloletnią obecnością dużego placu budowy. Bezpieczeństwo i korzyści energetyczne nie zwalniają inwestora z obowiązku ograniczania wpływu na przyrodę.
Jak duża będzie pierwsza elektrownia jądrowa
W Lubiatowie-Kopalino mają powstać trzy reaktory AP1000 produkcji Westinghouse. Każdy z nich będzie miał około 1250 MWe mocy brutto, co daje łącznie około 3750 MWe dla całej elektrowni.
AP1000 to reaktor wodny ciśnieniowy generacji III+, czyli konstrukcja wykorzystująca wodę pod wysokim ciśnieniem oraz rozbudowane systemy bezpieczeństwa. Określenie „pasywne systemy bezpieczeństwa” oznacza rozwiązania, które w określonych sytuacjach mogą działać bez zasilania awaryjnego i bez natychmiastowej ingerencji operatora.
Za przygotowanie projektu po stronie polskiej odpowiadają Polskie Elektrownie Jądrowe, natomiast za projektowanie i budowę odpowiada konsorcjum Westinghouse i Bechtel. Skala inwestycji oznacza nie tylko produkcję energii, lecz także setki kontraktów dla przemysłu, firm budowlanych, transportowych i usługowych.
Nie należy jednak oczekiwać, że trzy reaktory zaczną pracować jednocześnie. Tego typu obiekt uruchamia się etapami, a każdy blok przechodzi osobne testy, odbiory i procedury dozoru jądrowego.
Na jakim etapie jest budowa w 2026 roku
W marcu 2026 roku złożono do Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki wniosek o zezwolenie na budowę elektrowni. W maju wydano opinię dotyczącą bezpieczeństwa lokalizacji, a w sierpniu teren inwestycji przekazano generalnemu wykonawcy i rozpoczęto kolejne prace ziemne.
To ważny postęp, ale nie oznacza jeszcze, że wszystkie trzy reaktory są w trakcie montażu. Obecny etap obejmuje między innymi przygotowanie terenu, badania geotechniczne, zaplecze budowy oraz infrastrukturę drogową, kolejową i wodno-kanalizacyjną.
Aktualizowany harmonogram zakłada rozpoczęcie komercyjnej pracy pierwszego bloku w 2036 roku, a osiągnięcie pełnej mocy elektrowni około 2038 roku. W starszych materiałach można znaleźć rok 2033, ale przy aktualnej ocenie postępu inwestycji bezpieczniej opierać się na nowszym terminie 2036.
Daty mogą się zmienić, ponieważ zależą od decyzji administracyjnych, dostaw wielkogabarytowych elementów, prac sieciowych i tempa budowy. Przy tak dużym projekcie kilkuletnia różnica w harmonogramie nie byłaby zjawiskiem wyjątkowym.
Co elektrownia jądrowa zmieni w systemie energii
Energetyka jądrowa ma dostarczać stabilną moc niezależnie od pogody. Reaktor może pracować przez całą dobę, dlatego uzupełnia źródła, których produkcja zmienia się wraz z nasłonecznieniem i siłą wiatru.
To szczególnie ważne dla fotowoltaiki. Instalacje PV produkują najwięcej energii w ciągu dnia i latem, natomiast zapotrzebowanie na prąd często rośnie zimą, gdy dni są krótkie. Elektrownia jądrowa może w takim układzie zapewniać stałą podstawę systemu, a fotowoltaika zmniejszać zużycie paliw kopalnych w godzinach słonecznych.
Nie oznacza to, że atom zastąpi fotowoltaikę albo że rozwój paneli przestanie mieć sens. Potrzebne będą jednocześnie magazyny energii, elastyczne źródła rezerwowe, modernizacja sieci i lepsze zarządzanie zużyciem prądu. Najrozsądniejszy kierunek to łączenie stabilnych elektrowni z OZE, a nie przeciwstawianie sobie tych technologii.
W praktyce mieszkańcy i przedsiębiorcy nie zobaczą osobnego „prądu z atomu” w swoich gniazdkach. Energia trafi do wspólnego krajowego systemu elektroenergetycznego, w którym będzie mieszać się z produkcją z węgla, gazu, wiatru, słońca i hydroenergetyki.
Czy powstanie także druga elektrownia atomowa
Program jądrowy Polski zakłada budowę większej liczby bloków, ale druga elektrownia nie ma jeszcze tak jednoznacznie ustalonej lokalizacji jak projekt Lubiatowo-Kopalino. W aktualnych dokumentach rządowych jako preferowane kierunki wskazywane są między innymi Bełchatów i Konin, czyli regiony z dużą infrastrukturą energetyczną i doświadczeniem w produkcji prądu.
To osobna inwestycja, dlatego nie należy mieszać jej z pierwszą elektrownią na Pomorzu. Ostateczny wybór miejsca będzie zależał od analiz technicznych, środowiskowych, sieciowych i ekonomicznych, a także od decyzji dotyczących technologii oraz finansowania.
Ważne jest również rozróżnienie dużych reaktorów od technologii SMR. Małe reaktory modułowe mogą być rozważane dla przemysłu lub ciepłownictwa, lecz nie są tym samym projektem co trzy reaktory AP1000 planowane w gminie Choczewo.
Co naprawdę warto zapamiętać o lokalizacji na Pomorzu
Jeżeli ktoś pyta, gdzie powstanie pierwsza elektrownia atomowa w Polsce, odpowiedź jest konkretna: Lubiatowo-Kopalino w gminie Choczewo na Pomorzu. Nie jest to już tylko jedna z kilku rozważanych propozycji, lecz lokalizacja wybrana dla projektu obejmującego trzy reaktory AP1000.
Najważniejsze dla odbiorców energii będzie to, że elektrownia ma dostarczać stabilny prąd przez wiele dekad i współpracować z rozwijanymi źródłami odnawialnymi. Fotowoltaika nadal będzie potrzebna, ale jej najlepsze efekty pojawią się wtedy, gdy zostanie połączona z mocną siecią, magazynami energii oraz przewidywalnymi źródłami takimi jak energetyka jądrowa.
W 2026 roku projekt jest już na etapie realnych prac przygotowawczych, lecz do uruchomienia pierwszego bloku pozostaje kilka lat. Dlatego najbardziej uczciwe określenie brzmi dziś: elektrownia jest w budowie przygotowawczej, a nie w fazie pełnej eksploatacji.
